Liquiditeitsrisico wat is het en hoe beheer je het bij vermogensopbouw?

Liquiditeitsrisico wat is het en hoe beheer je het bij vermogensopbouw?

Stel je dit even voor: je hebt een prachtig huis. Echt een plaatje. Volgens de taxateur is het op dit moment €500.000 waard. Mooi meegenomen, toch? Maar dan gebeurt er iets vervelends. Je hebt plotseling een grote som geld nodig. Je zet het huis te koop, want dat is je grootste bezit. Maar dan? De kopers zijn schaars, de markt zit even tegen, en je hebt haast. Om er vanaf te komen, moet je flink zakken in prijs. Uiteindelijk verkoop je het voor €400.000. Dat is even slikken. Je was namelijk wel €500.000 waard, maar je had er geen €500.000 van kunnen maken op het moment dat het écht nodig was.

Dat, beste lezer, is in een notendop wat liquiditeitsrisico inhoudt. Het zit ‘m niet in de waarde van je spullen, maar in de vraag of je ze makkelijk en voor een goede prijs kunt verkopen als je geld nodig hebt. Bij vermogensopbouw is dit iets waar je liever niet achteraf over nadenkt. Je wilt namelijk vermogen opbouwen, niet vermogen verliezen omdat je te laat was.

Waarom is het eigenlijk zo’n risico?

Je vraagt je misschien af: “Waarom zou ik iets kopen wat ik niet makkelijk kwijt kan?” Goede vraag. Meestal gebeurt het niet expres. Het gebeurt omdat we verleid worden door hoge rendementen. Vaak zit er namelijk een gouden randje aan beleggingen die minder makkelijk verhandelbaar zijn. Denk aan speciale fondsen of onroerend goed. Je koopt ze voor een lage prijs en hoopt over een aantal jaar een mooie winst te pakken.

Maar de markt is grillig. Als iedereen ineens wil verkopen (bijvoorbeeld bij een economische crisis), staan er te veel huizen of aandelen te koop en zijn er te weinig kopers. Als jij dan ook moet verkopen, ben je de klos. Je krijgt dan geen hoofdprijs, maar een bodemprijs. Dit noemen we in de financiële wereld ook wel een grote bied-laat-spread. Het is het verschil tussen de koopprijs en de verkoopprijs. Hoe lager de liquiditeit, hoe groter dit gat, en dat slurpt direct aan je zuurverdiende vermogen.

De magische driehoek: je kunt niet alles hebben

Beleggen is eigenlijk een balans zoeken. Je wilt veel rendement, weinig risico en dat je geld altijd beschikbaar is. Helaas werkt dat in de echte wereld niet zo. Dit heet wel de ‘Magische Driehoek’. Meestal moet je kiezen.

Als je een hoge(rente) op je spaarrekening wilt, is je geld direct beschikbaar. Maar het rendement is laag. Wil je veel rendement? Dan moet je vaak lang vastzetten of kiezen voor iets ingewikkelds. Kijk maar even naar onderstaand plaatje in je hoofd:

Spaargeld: Direct te gebruiken, veilig, maar groeit amper.
Beursaandelen: Redelijk makkelijk te verhandelen, groeikansen, maar waarde schommelt.
Vastgoed of Private Equity: Kan veel opleveren, maar het duurt maanden (of jaren) voordat je het geld echt op je rekening hebt.

Het gevaar schuilt hem dus in die ‘veel opleveren’-kant. Zonder goede planning loop je het risico dat je rijk bent op papier, maar arm bent op je bankrekening op het moment dat je geld nodig hebt.

Hoe beheer je dit slim? 4 manieren om je veilig te stellen

Gelukkig hoef je je niet af te laten schrikken. Je kunt prima vermogen opbouwen als je maar slim omgaat met de beschikbaarheid van je geld. Hieronder vier manieren om het liquiditeitsrisico te beheersen, zonder dat je met een rekenmachine hoeft te slapen.

1. De onaantastbare spaarpot (de basis van alles)

De allerbelangrijkste stap voordat je überhaupt begint met serieuze beleggingen: een noodbuffer. Dit is je veiligheidsnet. Stel je voor dat je wasmachine stuk gaat, je auto een beurt nodig heeft of je verliest je baan. Dan moet je niet gedwongen worden om je beleggingen te verkopen, terwijl de markt misschien net in een dipje zit.

Volgens het Nibud (het Nationaal Instituut voor Budgetvoorziening) is drie keer je netto maandinkomen een goede vuistregel. Als je kinderen hebt, tel daar dan nog eens een half maandinkenis per kind bij op. Stop dit bedrag op een rekening waar je direct bij kunt. Dit is je ‘cashbuffer’. Het is niet sexy, maar het beschermt je vermogen optimaal.

2. Koppel je beleggingen aan je toekomst

Denk eens goed na: wanneer heb je het geld nodig?

Wil je over vijf jaar een huis kopen? Beleg dat geld dan niet in iets wat je pas over twintig jaar kunt verkopen. Is je doel pensioen over dertig jaar? Dan mag je best wat meer risico nemen met minder liquide producten, want je tijdshorizon is lang.

De truc is om een stukje van je vermogensopbouw te doen met geld dat je nu niet nodig hebt, en een stukje op te bouwen met geld dat later misschien nodig is. Zo blijf je flexibel.

3. Spreiding is meer dan alleen bedrijfjes kiezen

Veel mensen denken bij diversificatie (spreiding) alleen aan: “Ik koop niet alleen aandelen van Apple, maar ook van Microsoft.” Dat is slim, maar vergeet de soort belegging niet.

Een portefeuille die voor 90% bestaat uit vastgoed is superslim qua waardebehoud, maar extreem riskant qua liquiditeit. Je kunt je huizen niet zomaar in stukjes verkopen als je geld nodig hebt. Mix daarom verschillende ‘snelheden’ van geld door elkaar. Zorg voor een combinatie van sparen, beursgenoteerde aandelen (die zijn vaak makkelijker te verhandelen) en misschien een klein deel in minder liquide dingen, mits de rest van je financiële plaatje dit toelaat.

4. Doe de ‘noodzaak-test’

Dit is een mentale oefening die je af en toe moet doen. Stel jezelf de vraag: “Wat als het nú misgaat?”

Stel, je hebt €20.000 nodig morgen. Kijk naar je beleggingen. Staan ze op dit moment in de min? Of staan ze in de plus? Als je nú moet verkopen, moet je dat dan met verlies doen? Als het antwoord ‘ja’ is, betekent dat dat je te veel risico hebt gelopen voor je dagelijkse gemak. Je buffer is dan misschien te klein. Deze test helpt je om je emoties uit te schakelen en realistisch te kijken naar wat er gebeurt als je geld plotseling nodig hebt.

Verder lezen? Er is meer te weten!

Wil je weten hoe je dit risico kunt beperken? Op onze site lees je hier meer over in het artikel Liquiditeitsrisico beperken hoe doe je dat en wat zijn de beste strategieën voor vermogensopbouw?. Wil je juist weten hoe je het in de praktijk aanpakt? Dan is Liquiditeitsrisico beheren hoe doe je dat en wat zijn de beste methoden voor vermogensopbouw? iets voor je.

Vergeet ook de invloed van de economie niet. Inflatie speelt hier een enorme rol in. Lees bijvoorbeeld Inflatie risico toekomst wat zijn de verwachtingen en hoe bereid je je voor op vermogensopbouw?. En als je wilt weten wat er nu echt werkt, kijk dan eens naar Inflatie risico realiteit wat werkt echt en wat zijn de beste methoden voor vermogensopbouw?.

Conclusie: Waarom rustiger slapen met liquiditeit in het hoofd

Uiteindelijk is vermogensopbouw een marathon, geen sprint. Liquiditeitsrisico is de stille sluipmoordenaar van die marathon. Het is het verschil tussen in paniek verkopen en rustig afwachten.

Door nu een buffer op te bouwen en na te denken over wat je wanneer nodig hebt, koop je jezelf een stukje rust. Je weet dat je niet gedwongen wordt tot verliezen op het moment dat je geld nodig hebt. Je bent de baas over je eigen geld, ook als het tegenzit. En dat is een veel beter gevoel dan alleen maar kijken naar hoeveel procent je beleggingen zijn gestegen vandaag. Je bouwt echt vermogen op, met een vangnet eronder.

]]>