Automatisering fouten welke moet je vermijden en wat zijn de gevolgen voor vermogensopbouw?

Automatisering fouten welke moet je vermijden en wat zijn de gevolgen voor vermogensopbouw?

Stel je even voor: je staat op het punt om je financiële huishouding op de automatische piloot te zetten. Heerlijk, toch? Je stelt in dat er elke maand een bedrag naar je beleggingsrekening gaat, en daarna vergeet je het eigenlijk weer. Je bent druk met je leven, je werk, je hobby’s. De gedachte is dat je nu slim bent en je toekomstige ik dankbaar zal zijn. Het idee van ‘passief inkomen’ en vermogensopbouw voelt als het indrukken van een magische knop.

Maar hier zit hem de valkuil. Automatisering is niet magisch; het is een versterker. Als je een geweldig plan hebt, versterkt het je succes. Als je echter onbedoeld een domme fout instelt, dan versterkt het die fout ook. En niet zo’n beetje ook. Je maakt een fout misschien één keer, maar door de automatisering herhaal je die elke maand, tot het pijn gaat doen. Laten we eens kijken naar de valkuilen waar je echt voor moet waken.

De basis: zonder plan is automatiseren zinloos

Veel mensen beginnen met automatisch beleggen zonder dat ze echt weten wat ze precies doen. Ze kiezen een bedrag, bijvoorbeeld 200 euro per maand, en zetten het aan. Maar kopen ze nu aandelen? Obligaties? Een mix? Geen idee. Ze hebben geen ‘Asset Allocatie’ (de verhouding tussen risicovolle en veilige beleggingen) vastgesteld.

Het gevolg is dat je rendement eigenlijk gewoon loterij is. Als de markt opeens keldert, heb je geen anker. Je kijkt naar je dalende saldo en denkt: “Waarom doe ik dit? Ik stop ermee.” En precies op dat moment verkoop je met verlies. Automatisering zonder plan leidt tot paniek. En paniek vernietigt vermogen sneller dan dat je het op kunt bouwen. Zorg dus dat je weet wat je koopt. Gebruik bijvoorbeeld indexfondsen of ETF’s die passen bij een duidelijk doel, zoals een pensioen opbouwen of vermogen voor over 20 jaar.

De verleiding van de winnaar: FOMO op autopiloot

Ken je dat gevoel? Je ziet een bedrijf of sector die het afgelopen jaar fantastisch heeft gedraaid. Iedereen praat erover. De angst om iets te missen (FOMO) slaat toe. Dus wat doe je? Je past je automatische inleg aan en stort alles op die ene ‘hot stock’.

Dit is extreem gevaarlijk. De markt heeft een kort geheugen. Wat gisteren de grootste winnaar was, is morgen vaak een achterblijver. Dit heet mean reversion, de tendens dat extreme uitschieters terugvallen naar het gemiddelde. Door automatisch alleen de winnaars te kopen, bouw je een extreem risicovolle portefeuille zonder dat je het doorhebt. Als die sector dan met 50% daalt, ben je niet meer de winnaar. Je zit dan vast. De oplossing is simpel: zorg dat je automatisering zorgt voor spreiding, niet voor concentratie. Koop de hele markt, niet alleen de hype.

De stille doder: kosten op de lange termijn

We moeten het even hebben over kosten. Het klinkt saai, maar dit is misschien wel de allerbelangrijkste factor voor je uiteindelijke vermogen. Stel, je belegt 500 euro per maand. Je broker of fonds rekent kosten. Soms valt dat mee, soms is het best fors.

Een verschil van 1% per jaar lijkt niets. Maar door het rente-op-rente effect (samenstelling) eet dat percentage als een termiet aan je vermogen. Over 30 jaar kan het je tienduizenden euro’s kosten. Veel mensen automatiseren naar fondsen die actief beheerd worden of producten met hoge fondskosten omdat het ‘makkelijk klinkt’. Ze kijken niet naar de kleine lettertjes.

Wil je weten hoe je deze valkuil ontwijkt? Het begrip ‘TER’ (Total Expense Ratio) is je vriend. Zoek beleggingen met een lage TER.

Tip: Betaal nooit teveel voor iets wat je ook goedkoper kunt krijgen.

Wil je hier dieper op ingaan, dan kun je ook kijken naar Automatisering kosten wat betaal je en hoe minimaliseer je ze bij vermogensopbouw? voor een uitgebreide blik.

De valkuil van de automatische Herbalancering

Stel, je hebt een plan: 60% aandelen, 40% obligaties. Je stort netjes elke maand. Na een jaar zijn je aandelen enorm gestegen en je obligaties minder. Nu is je verhouding niet meer 60/40, maar misschien 75/25.

Je belegt nu veel meer risico dan je van plan was, zonder dat je het doorhad. Dit heet ‘drift’. Veel mensen vergeten dat automatisering niet vanzelf herbalankt. Je moet af en toe ingrijpen. Dit betekent soms dat je moet verkopen wat gestegen is (winst nemen) en kopen wat achterloopt (ondergewaardeerde activa kopen). Dat voelt tegenstrijdig, maar het is de kern van slim beleggen. Doe je dit niet, dan loop je het risico dat je net op het verkeerde moment met te veel risico zit.

Vind je dit onderwerp interessant? Er zijn handige methoden voor, die vind je in Automatisering tips wat zijn de beste en hoe pas je ze toe voor vermogensopbouw?.

Bouwen op zand: de buffer

Een andere veelgemaakte fout is te snel te veel beleggen. Je ziet je salaris binnenkomen, trekt automatisch een groot bedrag naar je beleggingsrekening en houdt weinig tot niets over op je spaarrekening. Dat gaat goed, totdat je wasmachine het begeeft, je auto stukgaat of je je baan verliest.

Als je dan geen cash buffer hebt, sta je voor een vreselijke keuze: schulden maken of je beleggingen verkopen. En meestal moet je je beleggingen verkopen op het moment dat het even minder gaat met de economie (want dan heb je geld nodig). Dat is het pijnlijkste moment om te verkopen. Je maakt je verlies definitief.

Bouw eerst een buffer op van vier tot zes maanden vaste lasten op een spaarrekening. Pas daarna schaal je je beleggingen op. Anders bouw je een huis op drijfzand.

De ‘set it and forget it’ mythe

Ten slotte de gedachte dat je alles één keer instelt en het voor de rest van je leven kunt vergeten. De wereld verandert. Jij verandert. Je financiële doelen veranderen. Een plan dat bij je paste op je 25e is waarschijnlijk te riskant als je 55 bent en dichter bij je pensioen komt.

Automatisering betekent niet dat je je hersens uitzet. Minstens één keer per jaar moet je even zitten en checken: klopt dit nog? Is mijn doel hetzelfde? Is de verdeling van mijn geld nog logisch? Dit is de audit.

Voor wie dit soort plannen wil optimaliseren, is het goed om te weten hoe je dit het beste aanpakt. Kijk eens naar Automatisering optimaliseren hoe doe je dat en wat zijn de beste strategieën voor vermogensopbouw?.

Tot slot, het meten van je resultaat is belangrijk, maar niet om je dagelijks zorgen over te maken. Lees hierover in Automatisering rendement wat is de impact en hoe meet je het bij vermogensopbouw?. Doe je dit goed, dan is de enige ‘fout’ die je nog kunt maken, stoppen.

]]>